Reactie op gemeentebegroting 2021

1 maand geleden door

Vandaag en volgende week donderdag 5 november bespreken we de begroting 2021 van onze gemeente en de meerjarenbegroting 2022 t/m 2024, en dit in een context die zijn weerga niet kent.
Een ongekende crises die de hele wereld treft.
Ik beperk me in dit verband maar even tot onze eigen gemeente en regio die extra hard getroffen is. Veel overledenen, veel verdriet, veel besmettingen en veel ondernemers die hard getroffen zijn. Als raad hebben wij in dit verband op 28 mei van dit jaar een motie aangenomen waar de GGD en het RIVM is verzocht op korte termijn en voortvarend, onderzoek te doen naar de intensiteit van de besmettingen door het coronavirus hier in Bernheze en in de regio. Ook landelijk is daar aandacht voor gevraagd.
Heeft het college al van genoemde instanties enig signaal ontvangen dat het onderzoek is gestart of is er al contact opgenomen?

Bij begrotingen draait het uiteraard veel om financiële cijfers: Deze begroting kan daarom niet los gezien worden van de financiële gevolgen die het virus met zich meebrengt.
Voorzichtigheid is daarom geboden: Het gaat onder meer om de (financiële) gevolgen voor horeca, evenementen, sportverenigingen en de culturele sector. Maar ook om maatschappelijke voorzieningen, handhaving, een oplopende werkloosheid, maar wel gelukkig meer banen in Bernheze, en de mogelijke gevolgen voor armoede en schulden nu de crisis steeds langer duurt.
De septembercirculaire gaf aan dat gemeenten op enigerlei wijze worden gecompenseerd voor de extra uitgaven, maar of dat toekomstgericht, nu de situatie weer extra nijpend wordt en steeds langer gaat duren, voldoende zal blijken te zijn is nog maar de vraag.
Bij de behandeling van de kadernota 2021 en volgende jaren kampten we met grote begrotingstekorten. In een opiniërende vergadering van de commissie BS in september lag een notitie voor dat voorzag in het sluitend maken van de begroting 2021 en de meerjarenbegroting. Onze opmerkingen heeft u betrokken bij het nu voorliggende dekkingsplan.
LOKAAL stelt tevreden vast dat u niet bezuinigt op groen, de controle op arbeidsmigranten, de rekenkamer en internationalisering.

Naast alle maatregelen in het dekkingsplan gaf de septembercirculaire nog een extra positieve financiële impuls, zodanig dat voor 2021 een begrotingsoverschot wordt verwacht van € 192.000. Ook de jaren daarna zien er positief uit.
Nu is de verleiding groot om bijvoorbeeld een aantal voorgestelde getemporiseerde investeringen weer terug te draaien. Gedacht zou kunnen worden aan infrastructurele investeringen waarbij uw college de in de kadernota opgenomen budgetten van € 3 miljoen bijstelt naar € 1 miljoen.

Wij spreken nu alvast uit dat wij in beginsel voorstellen die inbreuk zullen maken op het huidige dekkingsplan, niet zullen steunen.
De argumenten daarvoor zijn de navolgende: de financiële onzekerheid met betrekking tot het virus, de herijking van het gemeentefonds met onder andere gevolgen voor het sociaal domein, de ontwikkeling van het gemeentefonds die naar verwachting voor onze gemeente fors minder geld gaat opleveren, en het aspect dat het ook vaak gaat om uitgaven dan wel investeringen vanaf 2022. Keuzes kunnen voor die tijd alsnog gemaakt worden aan de hand van de dan voorhanden zijnde financiële gegevens.

Kortom dit zijn voor LOKAAL genoeg redenen om geen amendementen in te dienen voor voorstellen dan wel investeringen die weer extra geld kosten.

Ik noemde zojuist financiële gevolgen voor het sociaal domein bij de herijking van het gemeentefonds. Nu beschikken wij dienaangaande over een ruime reserve.
Er is een koppeling gelegd tussen de kosten en ontvangen baten van het rijk. Nu die aparte uitkering voor deze taken is losgelaten met ingang van 2019 en grotendeels is opgegaan in de algemene uitkering, doet de vraag zich voor of het college en wij als raad het advies van de provincie willen opvolgen om de koppeling los te laten en de benodigde dekkingsmiddelen in de integrale afweging te betrekken. Graag een reactie van het college.

Is het voor de ambtelijke organisatie doenlijk om zo’n lange tijd naast de corona crisisstructuur de reguliere processen ongewijzigd te laten doorlopen is onze vraag gelet ook op het aantal uren dat inmiddels aan “corona” is besteed.

Met betrekking tot de “Duysenberg werkgroep” over de verdere doorontwikkeling van de P&C-cyclus, merken wij op dat er geen hoofdstuk(ken) onder de loupe zijn genomen. Wanneer komt er nu eens echte structuur in dit kader?

De lasten voor onze inwoners worden fors verhoogd vooral door de component afval. Echter de lasten zijn daarvoor in 2021 € 2,8 miljoen, terwijl dat aan de batenkant niet tot uitdrukking komt. Die worden geraamd op € 3,4 miljoen. Graag een verklaring.

Wij blijven er een groot voorstander van dat de oude samenwerking tussen de vier gemeenten in de Maashorst zo snel mogelijk wordt hersteld. In de nieuwe overeenkomst ontwikkelen Uden en Landerd de plannen voor het natuurgebied en Bernheze en Oss mogen tegen betaling meedoen aan bepaalde projecten of diensten afnemen. Wij vinden dat een slechte ontwikkeling. In die “oude samenwerking” is heel veel gerealiseerd.
Het concept jaarplan 2021 laat zien dat 685.000 benodigd is waarvan €335.000 alleen al aan personeel. Als Oss afhaakt, moet die €685.000 dan opgebracht worden door de drie resterende gemeenten? Wij dragen de Maashorst een warm hart toe, maar het wordt in velerlei opzicht tijd voor bezinning. Wanneer kunnen wij behandeling van het jaarplan en begroting verwachten?

Uw college geeft aan dat de (kwaliteit van) dienstverlening zich niet altijd op het gewenste niveau begeeft. Te denken valt bijvoorbeeld aan de recente voorbeelden op het gebied van bewaking van processen. Hoe gaat u dat verbeteren?

Wij onderschrijven de belangrijke deelname van Bernheze aan het regionaal informatie- en expertisecentrum, het RIEC in combinatie met de Taskforce Brabant Zeeland, ondanks het wegvallen van rijksbijdragen én het ophogen van het huidige beschikbare budget. Zij vormt een belangrijke bijdrage in de aanpak van ondermijnende criminaliteit. Maar nu is er ook sprake van een Maasland Interventie Team, die zich ook begeeft op het terrein van ondermijningszaken. Wat voegt zij toe? Of creëren we hiermee een extra advies/ uitvoeringsorgaan? Belangrijk is dat wij “grip blijven houden” op de regionale samenwerking. Te vaak zien wij dat “onze stem” binnen het samenwerken met andere gemeenten niet voldoende doorkomt. Denk aan onze opmerkingen bij de regionale energiestrategie, transitie warmte, regio NOB, Agrifood Capital en de OBBN.

Over deze laatste gesproken: er is voor onze gemeente een structurele kostenstijging van
€ 207.000 omdat onze zienswijze niet is gehonoreerd. Is dit bedrag in de begroting verwerkt?

In het kader van de Regionale Energie is een voorlopige opgave gedaan. Vooral het feit dat het regionale karakter nog niet zo uit de verf komt baart ons zorgen. Nu de invulling van windmolens op Heesch-West niet doorgaat, wordt de opgave elders neergelegd. Het is zaak hier binnen afzienbare tijd met alternatieven te komen. 2021 mag van ons het jaar worden dat er een duidelijk concretere invulling komt.

Ecologische verbindingszones: De projecten worden doorgezet; € 937.000 is voor de komende 4 jaar opgenomen. Dat is naar onze mening mede ingegeven door de 50% provinciale subsidie. Het legt druk op de tijdsbesteding binnen de organisatie. Terwijl we elders in de organisatie het aantal fte terugdringen. Moeten we hier ook niet gaan temporiseren?

Nu de initiële fase bij de warme sanering in de landbouw voorbij is en we een beeld hebben van het potentieel aantal deelnemers is het een goede zaak hier mankracht voor in te zetten. Het is zaak om het momentum vast te houden en in de breedte zaken erbij te betrekken. De extra Fte’s hiervoor geraamd, zijn een stap in de richting.
We zijn benieuwd naar de uitwerking van de interactieve kaart waarin duidelijk zal worden waar de gebiedsontwikkelingen gaan plaatsvinden.

Tot zover voorzitter, met dank aan het college en de ambtelijke organisatie voor de uitgebreide en zorgvuldig opgestelde begrotingsstukken.